Bedrijfsjournalist Frénk
Wie het internet afgraast op de termen "journalistiek" en "afhankelijk", komt opvallend vaak bij een interview met hoofdredacteur Voetbal International Johan Derksen terecht. Dat is overigens niet omdat Johan geholpen wordt met het schrijven van zijn columns, hoewel ik hem dat van harte zou aanbevelen.
Tycho Hoff
Nee, Johan Derksen laat zich zo lekker googelen omdat hij het metier van sportjournalistiek te hulp schiet in het grote gevecht om eer en geweten. Met verve verdedigt hij het imago van de amicale vragensteller – type Jack van Gelder – tegen de hoon van autonoom journalistiek Nederland. Nee, wij zijn niet onafhankelijk. Wat dacht je, dat zo’n Kluivert zich zomaar laat interviewen? Natúúrlijk mogen die lompe miljonairs het artikel van tevoren inzien. Leuk is anders, maar wij hebben ook lézers, meneer.
Hieraan moest ik denken toen ik zelfbenoemd meesterinterviewer en icoon van die autonome journalistiek Frénk van der Linden hoorde praten over de zaak Nijs (viel haar minister af in een interview met Nieuwe Revu, red.), in de Volkskrant van 12 juni. Het ging over autorisatie van interviews. ‘Ik eis tegenwoordig dat mijn interviews door de gesprekspartners geautoriseerd worden’, zegt Van der Linden. Want, verzuchtte hij min of meer: anders heb ik straks wéér bij het eerste het beste relletje alles uit de duim gezogen.
Van der Linden heeft het niet zo op de bedrijfsjournalistiek. Aan tafel bij een symposium van een IT-bedrijf vertelde hij ooit de waarheid, en niets dan de waarheid, te willen verkondigen. En in dienst van directie of raad van bestuur moest je nou eenmaal een beetje jokken. Hij had het aan den lijve ondervonden, toen hij in een advertorial van Douwe Egberts niet mocht onthullen dat ze daar in de branderij, ik zweer het je, Kanis en Gunnink dronken. Niet te vergelijken met fotorolletjes uit Srebrenica natuurlijk, maar toch: een doofpotschandaal had hij hier mooi te pakken. En als het niet aan die verdomde bedrijfsjournalistiek had gelegen, had de wereld het geweten, bedoelde hij maar te zeggen, terwijl hij voor een paar duizend euro een vorkje mee prikte met de directie van dat IT-bedrijf.
Overigens zal dat wel meevallen, hoor, dat van Frénk en die duim. Een béétje politicus heeft zo’n interview al maandenlang voorbereid met voorlichter en fractieleider en echtgenoot. Ik ben vóór de doodstraf, roept Nawijn dan spontaan, ietwat moedeloos omdat de journalist het hem maar niet vróeg al die tijd. Scoop voor Frénk, stemmen voor Hil, die alle commotie ten spijt toch maar mooi gezegd had wat ’ie dacht, en driekwart van dat gepeupel zag wel iets in ophangen en stenigen.
En da’s dus de grote grap. Dat Van der Linden eigenlijk niets anders doet dan Derksen, of het moet zijn dat hij om autorisatie vráágt, sméékt misschien wel, terwijl de VI-hoofdredacteur door de eerste de beste voetballer onder schot wordt gehouden. Een ander en minder te verteren verschil is dat Van der Linden ermee wegkomt, terwijl Derksen met pek en veren op de eerste de beste trein uit Ethics City wordt gezet.
Nou zal Frénk tegenwerpen dat het héél iets anders is; dat de maatschappelijke impact van een interview met de minister van een andere orde is dan die van een vraaggesprek met rechterspits of HR-manager. Nu hangt het er een beetje vanaf wélke minister hij bedoelt en wélke rechterspits, maar for argument’s sake ben ik dit wel met hem eens.
Alleen: autoriseren is autoriseren. In alle gevallen komt het aan op het afwegen van belangen, op de kunst van het onderhandelen en overtuigen, op het bedienen van lezers en het beschermen van relaties. De waarheid van een geautoriseerd stuk is dan ook niet meer dan een geautoriseerde waarheid. Van der Linden heeft daar misschien minder ervaring mee, dat maakt m niet onafhankelijker. Ook niet gewetensvoller, trouwens.
Tycho Hoff is eindredacteur bij Maters & Hermsen Journalistiek
